Mikelancelo Buonarroti

İntibah dövrünün tanınmış simalarından biri olan Mikelancelo Buonarroti tarixə əvəzolunmaz heykəltəraş və rəssamlıq istedadı ilə yanaşı, həm də memar kimi düşüb. Zədələnmiş mərmər parçaları üzərində heç kəsin bacara bilmədiyi əzəmətli "David" heykəlini yaradan, xüsusilə ölüləri araşdırmaqla seçilən bu dahi insan bədənini ən kiçik detallarına qədər mərmər üzərində canlandıra bilən ecazkar bir heykəltəraş kimi tanınır. İnsan bədəninin bütün incəliklərini anlamağa çalışan rəssam ölüləri araşdırmaq üçün vaxtının çox hissəsini monastır meyitxanasında keçirirdi.

Uşaqlıqdan palçıqla oynamağı sevən bu dahi məktəbdə oxuduğu ərəfədə də bütün dərslərdə nümayiş etdirdiyi səy və çalışqanlığına görə qısa müddət ərzində uğur qazanmışdı. Mikelanceloya artıq müəllimləri də paxıllıq edirdi. Deyilənlərə görə, paxıllıqdan müəllimlərdən biri onun burnunu da qırıbmış.

Bəzən gecə-gündüz yemədən, içmədən, ən əsası yatmadan çalışan dahi ayaqqabılarını çıxarmağa da fürsət tapa bilmirmiş. Minlərlə kvadratmetrlik tavanı zəhərli boyalarla öz əlləri ilə rəngləyən Mikelancelo şəxsi gigiyenasına da fikir vermirmiş. Nadir hallarda yuyunan dahi deyilənlərə görə, hətta geyimini və yataq dəstini heç dəyişmirmiş. Bəlkə də bütün bunlar idi onun təhlükəli bir xəstəliyə düçar olma səbəbi...

Ömrünün son 15 ilində ağır bir xəstəliyə düçar olan rəssam oynaq deformasiyası və əzalarında dəhşətli ağrıya səbəb olan osteoartritdən əziyyət çəkib. Lakin peşəsi sayəsində iş qabiliyyətini qoruyub saxlaya bilən dahi şəxsiyyət sonradan xəstəliyi ilə əlaqədar bədənindəki iltihab səbəbindən depressiya və başgicəllənmədən də əziyyət çəkib.

Deyirlər, Mikelancelo əsərlərinin altına imza qoymağı sevməzmiş, bunu özündənrazılıq hesab edirmiş. Çox nadir hallarda əsərlərinə imza atan rəssamın həyatını araşdıran tədqiqatçılar sonradan onun şairlik istedadını da üzə çıxarıblar.

Şəxsi həyatı ilə bağlı həmişə müzakirələrə səbəb olan dahinin haqqında həqiqətə uyğun olmayan ağılasığmaz söz-söhbətlər dolaşır. Lakin bütün bunların nə dərəcədə doğru olub-olmaması sual altında qalmaqdadır. Öz təsdiqini tapan əsl reallıq isə Mikelancelonun 60 yaşına qədər qadınlarla münasibət qurmaması və heç vaxt evli olmamasıdır. Özü də bunu belə izah edirdi: "Sənət çox qısqancdır, insanı bütün varlığı ilə tələb edir, mən ona evliyəm, övladlarım isə mənim əsərlərimdir".

Deyilənlərə görə, həyatını tamamilə sənətinə həsr edən dahi şəxsiyyət sonradan 47 yaşlı dul bir qadına aşiq olur. Lakin bioqrafları bunun platonik sevgidən başqa bir şey olmadığını yazırlar.

Həyatının son gününədək qurub-yaradan dahinin ömrü 81 yaşında başa çatır, halbuki o, özündə yeni güc hiss edirdi, hər şeyi yenidən başlamağa hazır idi. Bir vaxtlar palçıqla oynayan və təbiətə, torpağa baxıb rəssam olmaq istəyən həmin o balaca oğlan kimi...

Bu məlumat "Respublika" qəzetinin "Dahiləri bir də belə tanıyaq" rubrkasından götürülmüşdür.