Benjamin Franklin

Yəqin çoxlarınız onu 100 dollarlıq əsginasın üzərindəki şəklindən tanıyırsınız. Bəlkə də bəzilərinizin onu tanıma səbəbi elə məhz bu əsginasdır. Amerika Birləşmiş Ştatlarının yaranmasında mühüm rol oynayan, 17 uşaqlı ailənin 15-ci övladı, sabun ustasının oğlu Franklin ac-susuz üz tutduğu Filadelfiyanın ən nüfuzlu simasına çevrilməyi bacaran şəxsiyyətdir. ABŞ prezidenti olmamasına rəğmən, Benjamin Franklini yeganə ABŞ prezidenti adlandırırdılar.

Daha çox siyasətçi kimi tanıdığımız Benjamin əslində universal adam idi. Adı tarixdə 100 ən çox öyrənilmiş şəxsiyyətlər siyahısına daxil edilən bu dahi yüksək intellektə sahib olmaqla yanaşı, yazıçı, satirist, jurnalist, alim, ixtiraçı, dövlət xadimi və diplomat kimi də məşhurluq qazanmışdır. Məsələn, daşdan hazırlanan sobanı icad edən, eyni zamanda hava proqnozunu verən, körfəz axınının ətraflı xəritəsini hazırlayan, Filadelfiya Akademiyasını və ştatlardakı ilk kütləvi kitabxananı quran Franklinin hətta musiqi istedadı da vardı. Yeri gəlmişkən, onu da qeyd edək ki, Franklin də solaxay dahilərdəndir.

Qeyri-adi hərəkətləri ilə seçilən məşhur şəxsiyyətin özünəməxsus vərdişləri var idi. Açıq pəncərənin yanında çılpaq oturaraq hava vannaları qəbul etməyi çox sevən Franklin təmiz havanın insanı bütün xəstəliklərdən qoruduğuna inanırdı. İş rejiminə riayət edən siyasətçi, gün ərzində cəmi 4 saat yatmaqla kifayətlənirdi.

42 yaşında təqaüdə çıxan Franklinin asudə vaxtlarında ən sevimli hobbisi şahmat oynamaq, ən çox sevdiyi içki isə çay idi.

Qəribə düşüncələrə sahib olan bu dahi şəxsiyyət sevgi münasibətlərində də hər kəsdən fərqlənirdi. Adətən özündən yaşca böyük qadınlara üstünlük verən siyasətçinin görüşdüyü qadınlar ondan nə az, nə çox düz 20-30 yaş böyük olurdu. Benjamin Franklinin fikrincə, bu cür qadınlar daha təcrübəli və təmkinli olurlar. Franklin digər kişilərə də özlərindən yaşda böyük məşuqə seçməyi məsləhət görürdü. Siyasətçi ailəsinə bağlı olsa da, daim həyat yoldaşına xəyanət edirdi. 84 yaşında plevritdən dünyasını dəyişən siyasətçi Filadelfiyada ilk amerikalı idi ki, onun dəfn mərasiminə saysız-hesabsız insan axın etmişdi. Bəlkə də Birləşmiş Ştatlarda başqa heç kim belə şərəflə dəfn edilməmişdir. Üstəlik ölkədə mərhumun xatirəsinə 2 aylıq matəm də elan edilmişdir.

Bu məlumat "Respublika" qəzetinin "Dahiləri bir də belə tanıyaq" rubrkasından götürülmüşdür.